WMO’dan COP31 Zirvesinde Korkutan Rapor: 2026 En Sıcak 4 Yıldan Biri Olma Yolunda
Türkiye’nin ev sahipliğinde kapılarını açan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), küresel ısınmadaki kritik eşikleri gözler önüne seren "2026 Küresel İklim Durumu" güncelleme raporunu yayımladı.
Rapora göre, dünya genelinde olağanüstü yüzey sıcaklıkları, hızlı buzul erimeleri ve deniz seviyesindeki artış durmaksızın devam ediyor. Son 12 yılın insanlık tarihindeki en sıcak dönem olduğu kaydedilirken, 2026'nın da kayıtlara geçmiş en sıcak 4 yıldan biri olacağı belirtildi.
El Nino Isınmayı Hızlandırıyor
Ocak-Eylül 2026 döneminde küresel yüzey sıcaklığının sanayi öncesi dönemin yaklaşık 1,47 derece üzerine çıktığı saptandı. Ağustostan bu yana giderek sertleşen ve aralık ayında tarihin en güçlü El Nino döngülerinden birine dönüşmesi beklenen hava olayının, yıl sonuna kadar bu sıcaklık farkını daha da yukarı çekeceği öngörülüyor.
Gezegenin enerji dengesinin ölçüm tarihindeki en yüksek dengesizlik seviyesine ulaştığına dikkat çekilen raporda şu çarpıcı tespitler yer aldı:
- Okyanuslarda 10 Yıldır Kesintisiz Rekor: İnsan faaliyetleriyle üretilen sera gazlarının hapsettiği fazla ısının yaklaşık yüzde 90'ını çeken okyanuslar, 2026 itibarıyla üst üste 10'uncu kez sıcaklık rekoru kırmaya hazırlanıyor.
- Saniyede 5 Olimpik Havuz Buzul Kaybı: Deniz seviyeleri ölçüm tarihinin zirvesine tırmanırken, 2025 yılı boyunca kaydedilen kütle kaybının yılın her bir saniyesinde yaklaşık 5 olimpik yüzme havuzunu dolduracak buzul erimesine eşdeğer olduğu hesaplandı.
Aşırı Hava Olayları Can Alıyor: Avrupa'da 30 Bini Aşkın Ölüm
Isınan atmosferin tetiklediği aşırı hava hadiseleri, gıda güvenliğini zedeleyip zorunlu göç dalgalarını tetiklerken, Avrupa genelinde yaşanan kuraklık, orman yangınları ve yoğun sıcak hava dalgalarının ilk verilere göre 30 binden fazla can kaybına yol açtığı açıklandı. Kıtada en az 8 ülke ulusal sıcaklık rekorlarını tazelerken, tarımsal üretim ve enerji iletim hatlarında ciddi aksamalar kaydedildi.
Buna karşılık, iklim felaketlerine yönelik erken uyarı sistemine sahip ülke sayısının son on yılda 56'dan 136'ya çıkması rapordaki tek olumlu kazanım olarak öne çıktı.
Liderlere "Acil Harekete Geçin" Çağrısı
Gelişmelerin ardından açıklama yapan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, aşırı iklim olaylarının hüküm sürdüğü yeni ve tehlikeli bir çağa girildiğini belirtti:
"Çok güçlü bir El Nino dalgası, insan faaliyetleriyle zaten aşırı ısınmış olan gezegenimizle çarpışıyor. İklim rekorları peş peşe kırılırken faturayı her zamanki gibi bu krize en az sebep olan kırılgan toplumlar ödüyor. Dünya liderleri fosil yakıtlardan adil çıkışı hızlandırmalı ve iklim finansmanını gecikmeksizin sağlamalıdır."
WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo ise El Nino'nun gezegene yeni bir sıcaklık üretmediğini, zaten rekor sıcaklıktaki okyanuslarda birikmiş olan ısıyı yeryüzüne tahliye ettiğini hatırlattı. Saulo, kasırgaların ve aşırı yağışların tarihsel modellerin çok ötesinde bir hızla şiddetlendiğini belirterek, yüz milyonlarca insanın yaşamı tehdit eden sıcaklık koşullarında hayatta kalmaya çalıştığı uyarısında bulundu.