15 yaş altına sosyal medya yasağı Resmi Gazete'de

Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan sosyal medya yaş doğrulama yönetmeliği Resmi Gazete’de yayımlandı. Düzenlemeyle 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya kullanması engellenirken 15-18 yaş grubuna yönelik gizlilik, içerik, reklam ve iletişim kısıtlamaları getiriliyor. Platformlar ayrıca ebeveyn kontrol araçları sunmak ve yaş doğrulama işlemlerini e-Devlet üzerinden oluşturulan belirteçle gerçekleştirmek zorunda olacak.

Yaş doğrulaması zorunlu hale geliyor

10 Ekim 2026 tarihli ve 33396 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, Türkiye'den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsıyor. Düzenleme, çocuklara yönelik hizmetlerin yanı sıra yaş doğrulama, ebeveyn kontrol araçları ve kullanıcıların itiraz süreçlerine ilişkin kuralları da belirliyor.

Yönetmeliğe göre sosyal ağ sağlayıcıları 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Öte yandan 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılar içinse yaşlarına ve gelişim düzeylerine uygun, güvenlik ve gizlilik önlemleri içeren ayrıştırılmış ağ hizmeti sunulacak.

Platformlar, hesap oluşturma aşamasında kullanıcının yaşını doğrulamakla yükümlü olacak. Bu kapsamda gerekli teknik ve idari tedbirlerin alınması gerekecek. Yaş doğrulaması sırasında kişisel verilerin korunması esas alınacak ve kimlik tespiti yerine yalnızca ilgili yaş sınırının belirlenmesini sağlayan yöntemler kullanılacak.

Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak

Yönetmeliğe göre kullanıcılar, e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulan yaş doğrulama belirtecini ilgili sosyal medya platformuna yükleyecek. Belirteç, Siber Güvenlik Başkanlığının sunduğu çevrimiçi hizmet üzerinden e-Devlet kimlik doğrulaması yapılarak oluşturulacak.

Söz konusu belirteçte yalnızca kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığı ve 15 yaşını doldurmuşsa 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığı bilgisi bulunacak. Kullanıcının tam yaşı, sosyal medya profilindeki kullanıcı adı veya kişiyi üçüncü tarafların belirlemesini sağlayabilecek başka bilgiler belirtece dahil edilmeyecek.

Yönetmelik, ilk doğrulamayla da sınırlı kalmıyor. Platformlar, hizmetin devam ettiği süreçte kendi belirleyecekleri tek aşamalı veya katmanlı yaş doğrulama yöntemlerini de uygulayacak. Bir hesabın doğrulanmış yaş aralığına aykırı kullanıldığına ilişkin makul şüphe oluşursa hesap askıya alınacak ve yeniden kullanılabilmesi için yaş doğrulama belirteciyle tekrar doğrulama yapılması gerekecek.

Yaş doğrulaması sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kişilerin yeni hesap açma talepleri reddedilecek. 15 yaşını doldurmuş çocukların hesapları ise yönetmelikte tanımlanan özel hizmet kurallarına tabi olacak.

15-18 yaş grubuna hangi kısıtlamalar getiriliyor?

Sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılara sundukları içerik, reklam ve diğer hizmetlerde çocuğun yaşını, yüksek yararını ve fiziksel, psikolojik, duygusal gelişimini gözetmek zorunda olacak. Cinsel istismar ve ticari sömürü risklerini azaltacak tedbirlerin de alınması gerekecek.

Bu kullanıcıların kişisel verilerinin korunması için yüksek düzeyde gizlilik ayarları varsayılan olarak etkinleştirilecek ve veri işleme asgari düzeyde tutulacak. Sözleşmeler, kullanıcı ayarları ve veri politikaları gibi bilgiler de çocukların anlayabileceği bir dille sunulacak. Ayrıca gelişimlerine zarar verebilecek içeriklere maruz kalmalarını azaltmak amacıyla içerik filtreleme ve öneri sistemi ayarları uygulanacak.

Çocuk hesaplarında bağımlılık geliştirme etkisi oluşturabilecek hizmetlere izin verilmeyecek. Hesaplar varsayılan olarak gizli tutulacak ve kamuya açık hesaba dönüştürme seçeneği sunulmayacak. Çocukların paylaşımlarındaki takipçi ve takip edilen hesap bilgileri de yalnızca hesap sahibi tarafından görülebilecek.

Çocuk hesaplarına yalnızca kullanıcının takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek. Mesajlarda görüldü bilgisi gösterilmeyecek. Böylece çocukların iletişim kurabileceği hesaplar sınırlandırılırken mesajların okunup okunmadığına ilişkin bilginin karşı tarafa iletilmesi de engellenecek.

Sosyal medya platformları, çocuk hesaplarını telefon rehberleri, kişi listeleri, e-posta adres defterleri ve diğer uygulamalardaki arkadaş veya takip listeleriyle eşleştiremeyecek.

Çocukların hesapları başka kullanıcılara takip önerisi olarak sunulamayacak. Aynı şekilde diğer hesaplar da çocuklara takip önerisi olarak gösterilemeyecek.

Düzenleme, çocukların paylaşımlarının korunması için de teknik önlemler öngörüyor. Profil fotoğrafları, hesap bilgileri, paylaşımlar ve görseller için başkalarının ekran görüntüsü almasını önlemeye yönelik tedbirler uygulanacak. Çocuk hesaplarında canlı yayın özelliği bulunamayacak.

Son olarak çocuk hesapları, kullanıcının davranışlarına göre özelleştirilemeyecek. Çocukların kişisel verileri profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerinde kullanılamayacak.

Hangi platformlar etkilenecek?

Yönetmelikte tüm yurt içi ve yurt dışı kaynaklı sosyal medya platformları kapsama giriyor. Buna göre Instagram, Facebook, X (Twitter), TikTok, Snapchat, YouTube, Twitch, Kick, Telegram, Discord, WhatsApp, LinkedIn, Medium ve Reddit gibi platformlar kapsama girecek.

Ebeveynlere daha fazla kontrol verilecek

Ebeveyn kontrol araçları hesap ve özellik ayarlarının yönetilmesini sağlayacak. Satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi işlemler ebeveyn iznine veya onayına bağlanabilecek. Bu işlemler için harcama limiti belirlenebilecek. Ayrıca çocukların kullanım sürelerinin izlenmesi, günlük veya diğer kullanım sınırlarının ebeveyn tarafından belirlenmesi ve konum paylaşımının yönetilmesi için mekanizmalar sunulacak.

Kontroller etkinleştirildiğinde çocuğa açıkça bilgi verilecek. Çocuğun, ebeveynin bilgisi ve aynı güvenlik doğrulaması olmadan bu yetkileri devre dışı bırakmasını önleyecek tedbirler de alınacak.

Bununla birlikte ebeveyn kontrol sistemlerinin çocuğun mahremiyetini orantısız biçimde ortadan kaldırmaması isteniyor. Yönetmelik, bu araçların yalnızca gözetim amacıyla kullanılmak yerine iletişim, öğrenme ve çocuğun güçlendirilmesi esasına göre tasarlanmasını öngörüyor.

İtiraz sistemi oluşturulacak

Sosyal ağ sağlayıcıları yaş doğrulama sonucuna, hesabın askıya alınmasına veya kapatılmasına ve çocuklara yönelik ayrıştırılmış hizmet kapsamında uygulanan tedbirlere karşı başvuruların alınması ve hızlı şekilde sonuçlandırılması için Türkçe dil seçeneği bulunan, ücretsiz ve erişilebilir bir başvuru ve itiraz sistemi oluşturacak.

Başvuru ve itirazlar yalnızca tamamen otomatik sistemlerle değerlendirilemeyecek. Bunlar bir insan incelemesinden geçirilecek. İnceleme sonuçlanana kadar hesaba ait içerik ve kişisel veriler silinmeyecek.

Kurallara uymayan platformlara yaptırım uygulanacak

Sosyal ağ sağlayıcılar eğer yükümlülüklerini yerine getirmezse 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un ilgili hükümleri uygulanacak.

Buna göre yaptırım uygulanmadan önce sosyal ağ sağlayıcısına aykırılık bildirilecek ve aykırılığın niteliğine göre giderilmesi için makul bir süre verilecek. Yaptırımın belirlenmesinde ihlalin ağırlığı ve süresi, etkilenen çocuk sayısı ve platformun kurallara iyi niyetle uyum sağlama çabası dikkate alınacak.

Siber Güvenlik Başkanlığı, yaş doğrulama belirtecinin teknik yapısını, içerdiği bilgilerin biçimini ve sosyal ağ sağlayıcılarının doğrulama sırasında izlemesi gereken süreci açıklayan bir rehber hazırlayacak. Rehber, ihtiyaç duyulan diğer uygulama ayrıntılarını da içerecek ve sosyal ağ sağlayıcılarıyla paylaşılacak. Başkanlık ayrıca yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin stratejileri belirleme, koordinasyonu sağlama, ortaya çıkabilecek tereddütleri giderme ve gerekli usul ve esasları düzenleme yetkisine sahip olacak.

Mevcut sosyal medya hesapları için son tarih 31 Mart 2027

Yönetmeliğin geçici maddesi, düzenleme yürürlüğe girmeden önce açılmış ve yaş doğrulama belirteciyle doğrulanmamış hesaplar için özel bir takvim belirliyor. Buna göre sosyal ağ sağlayıcıları, mevcut hesapların yaş doğrulamasını 31 Mart 2027’ye kadar en az bir kez tamamlamak zorunda olacak.

Kontrol sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen çocukların hesapları, kullanıcıya bilgi verilerek kapatılacak. Bu hesaplara ait veriler, kullanıcı itiraz mekanizmasını işletirse süreç sonuçlandıktan sonra veya itiraz prosedürü işletilmezse gecikmeksizin silinecek.

15 yaşını doldurduğu tespit edilen çocukların mevcut hesaplarıysa yeni düzenlemede belirlenen ayrıştırılmış hizmet kurallarına tabi tutulacak.