Midye haram mı? Diyanet’ten tartışmalı deniz ürünlerine fetva!

Diyanet’ten sosyal medyada münakaşa konusun olan deniz ürünleri konusuyla alakalı bir açıklama geldi. Din İşleri Yüksek Kurulu Başkanı Haçkalı, münakaşayı başlatan söz konusu fetvanın mezhep görüşlerine atıfta bulunduğunu belirtti. Haçkalı, haram sayılan yiyecekler arasında deniz ürünleri olmadığını kaydetti.
Takip et
Midye haram mı? Diyanet’ten tartışmalı deniz ürünlerine fetva!
  • Yazdir
  • Arttir - Azalt
  • Yorum 0

Haçkalı, Din İşleri Yüksek Kurulunun deniz ürünleriyle alakalı görüşüne yönelik bazı medya kuruluşlarında yer verilen haberlere ilişkin muhabirine yaptığı açıklamada, Allah’ın, insanı dünyada başıboş bırakmadığını, ona doğru yolu gösteren hidayet rehberi kitaplar ve yaşantılarıyla örnek olan peygamberler gönderdiğini söyledi.

Allah’ın İslam ile insana öğrettiği esaslardan birinin de insanın, dünyevi yahut uhrevi açıdan yararlı olan şeylere yönelmesi ve zararlı olan şeylerden de kaçınması olduğunu aktaran Haçkalı, bu sebeple İslam dininin insana maddi yahut manevi yönden zarar verecek olan şeyleri yasakladığını ve yararlı olanları da helal kıldığını kaydetti.

Haçkalı, bu bağlamda yiyecek ve içeceklerin prensip olarak helal olduğu söylenirken, az bir miktarının yasaklanmasının insanın beden ve ruh sağlığının korunması amacına yönelik olduğuna işaret ederek, Kur’an-ı Kerim’de Bakara ve Maide surelerinde insanın yiyeceklerinin kendi nezahet ve mükerrem bir varlık olma vaziyetine uygun olarak temiz ve nezih yiyecekler olabileceğinin ifade edildiğine dikkati çekti.

“KUR’AN-I KERİM’DE DENİZ AVLARININ HELAL KILINDIĞI İFADE EDİLMİŞTİR”

Yeryüzündeki nimetleri insanın istifadesine sunan Allah’ın yiyecek olarak haram kılınan hayvanlarla alakalı Kur’an-ı Kerim’deki hükümlerini paylaşan Haçkalı, şunları kaydetti:

“Bakara Suresi’nin 173. ayetinde ‘Allah size murdar eti (leş), kanı, domuz etini ve Allah’tan başkası ismine kesilmiş olanı haram kıldı.’ deniyor. Bunun yanında En’am Suresi 145. ayet-i kerimede de aynı şeyler özelliklerine atıfta bulunularak sayılmıştır. Bunların yanında Kur’an-ı Kerim’de deniz avlarının helal kılındığı öte yandan ifade edilmiştir, ‘Size ve yolculara geçimlik olmak üzere deniz avı ve yiyeceği helal kılındı.’

Kur’an-ı Kerim’de, Hazreti Muhammed’in helal ve haramları açıklama-bildirme hususundaki göreviyle alakalı olarak A’raf Suresinin 157. ayetinde şu şekilde bir ifade kullanılmıştır: Peygamber onlara iyiliği emreder ve onları kötülükten sakındırır, gene onlara temiz olan şeyleri helal ve pis olan şeyleri de haram kılar.”

HAZRETİ MUHAMMED’İN YENMESİ HELAL VE HARAM OLAN HAYVANLARLA İLGİLİ AÇIKLAMALARI

Haçkalı, Hazreti Muhammed’in yenmesi helal ve haram olan hayvanlarla alakalı açıklamalarının bulunduğunu anımsatarak, şu ifadeleri kullandı:

“Yapılan bir rivayette şunlar ifade edilmektedir: ‘Resulullah sallallahu aleyhivesellem, azı dişi bulunan yırtıcı hayvanların ve pençesiyle avlanan yırtıcı kuşların etlerinin yenmesini yasaklamıştır.’ Bunun yanında pis ve iğrenç olmaları sebebiyle bazı hayvanların yenmesini yasakladığı da bilinmektedir. Hazreti Muhammed, deniz ürünleriyle alakalı olarak ise ‘Denizin suyu temiz, ölüsü helaldir.’ buyurmuştur.”

İslam alimlerinin Kur’an ve hadislerde söylenen hüküm ve ilkeler ışığında hangi hayvanların etinin helal yahut haram olduğunu tespit etmeye çalıştıklarını anlatan Haçkalı, kara ve deniz hayvanları hakkında gerek Kur’an-ı Kerim gerekse hadis-i şeriflerde kimileri dışındaki öbür tüm türlerin isim olarak zikredilmemesi dolayısıyla farklı hükümlerin ortaya çıktığını vurguladı.

Tüm alimlere göre balıktürlerinin helal olduğunu ve Hanefi alimler tarafından balık dışındaki ürünlerin helal kabul edilmediğini bildiren Haçkalı, öbür mezheplerin konuya ilişkin görüşleriyle alakalı şunları paylaştı:

“Maliki, Şafii ve Hanbeli alimleri ise Maide Suresi’nin 96. ayetindeki ‘deniz avı’ ifadesinin kapsamlı oluşunu ve Hazreti Peygamber’in ‘Denizin suyu temiz, ölüsü helaldir.’ ifadesine dayanarak, deniz ürünlerinin yenilmesi hususunda oldukça geniş bir yaklaşım ortaya koymuşlardır. Maliki ve Hanbeli alimlere göre, deniz hayvanları prensip olarak helaldir. Fakat timsah gibi yırtıcı hayvanlar helal değildir. Şafii mezhebinde ise aslen suda yaşadığı halde karada da yaşayabilen kurbağa, yengeç, kaplumbağa ve su yılanı gibi hayvanlar habis ve zararlı oldukları için helal değildir. Bunların dışında kalan midye, kalamar, ıstakoz, karides gibi deniz ürünlerinin yenmesi ise helaldir.

Haçkalı, “Görüldüğü gibi Kur’an ve sünnette yenilmeyecek olan hayvanlar ile alakalı bir liste verilme yönüne gidilmemiş, domuz gibi ismi söylenerek yasaklananların yanında öbür hayvanlar için ilke ve ölçüler konulmakla yetinilmiştir. Bu sebeple yenmesinin haram olduğu hususunda ittifak edilen hayvanlar oldukça sınırlıdır. Öte Yandan sağlığa zararlı maddelerin tüketilmemesi İslam’ın genel ilkelerinden kabul edilmiştir. Bunun dışında, hakkında açık hüküm bulunmayan maddelerin hükmü hususunda alimler, yukarıda verildiği gibi, ihtilaf etmişlerdir. Esasında bu tür ihtilaflar meselelerin daha iyi anlaşılmasına katkı sunduğu gibi mükellefler için uygulamada kolaylık da sağlamaktadır. Bu bağlamda alimlerin çoğuna göre, söylenen biçimiyle, deniz ürünlerinin imalatı ve tüketiminin helal olduğu söylenebilir.”

Haçkalı, bu açıklamaların son günlerde bazı medya kuruluşlarında yer verilen “bazı deniz ürünlerinin haram olduğu” yönünde fetva verildiği haberler üstüne yapıldığını söyleyerek, şu şekilde devam etti:

“Diyanet İşleri Başkanlığımızın, bu ürünlerin haram olduğuna dair bir kararı bulunmamaktadır. Örneğin Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulunun yayımlamış olduğu ‘Fetvalar’ isimli eserde, haram olduğu hususunda ittifak bulunan yiyecekler sayılmış olup, bunlar arasında deniz ürünleri sayılmamıştır. Münakaşaya konu olan kısa fetvada ise yalnızca mezheplerin görüşlerine atıfta bulunulmuştur. Dolayısıyla Diyanet işleri Başkanlığının bu husustaki tutumu öteden beri yukarıda yayınladığımız açıklamada olduğu gibidir.”

Benzer Haberler
Yorum Yap
Yorumlar (0)
Henuz hic yorum yapilmamis, ilk siz yapin.