Türk Devletleri Teşkilatı'ndan Ortak Bildiri

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Konseyi 13. Zirvesi kapsamında liderlerin imzaladığı "Ankara Bildirisi" Ankara'da yayımlandı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde "Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik" temasıyla düzenlenen zirvenin ardından üye ülkeler arasında ticaret hızlanacak ifadesi de yer aldı.

163 maddelik bildiride bölgesel bağlantısallıktan savunma sanayisine, ortak alfabeden ulaştırma koridorlarına kadar geniş bir alanda işbirliğinin güçlendirilmesi kararlılığı vurgulanırken TDT Dönem Başkanlığı resmen Türkiye’ye geçti.

Bildiride küresel belirsizliklerin arttığı bir dönemde Türk dünyasının dayanışması ve ortak mukavemetinin hayati önem taşıdığı kaydedildi.

Üye ülkeler arasında birliği pekiştirecek olan "Türk Devletleri Arasında Stratejik Ortaklık, Ebedi Dostluk ve Kardeşlik Antlaşması" taslağında kaydedilen ilerleme memnuniyetle karşılandı.

Savunma sanayisinde bilgi ve teknoloji paylaşımını artırmak amacıyla Türkiye’nin ev sahipliğinde bir "TDT Savunma Sanayii Koleji" kurulması imkanının araştırılması kararlaştırıldı.

Teşkilat bünyesinde "Siber Güvenlik Konseyi" ve "Suçla Mücadele Konseyi" kurulmasına yönelik çalışmaların hızlandırılması çağrısı yapıldı.

Kıbrıs meselesinde Ada’daki mevcut gerçekler temelinde sürdürülebilir bir çözüme ulaşılması ve Kıbrıs Türk halkının haklarının güvenceye alınması gerektiği yinelendi.

Gazze'deki duruma ilişkin olarak acil ateşkes, insani yardımların ulaştırılması ve iki devletli kalıcı çözüm çağrısı yinelendi.

ULAŞTIRMA VE ENERJİDE TARİHİ HAMLELER

Hazar Geçişli Doğu-Batı Orta Koridoru'nun geliştirilmesi, Bakü-Tiflis-Kars hattının tam kapasite entegrasyonu, Zengezur Koridoru ile Çin-Kırgızistan-Özbekistan demiryolu projelerinin Orta Koridor'a entegrasyonuna tam destek verildi. Ayrıca kapsamlı bir "TDT Ulaşım Koridorları Stratejisi" hazırlanması teşvik edildi.

Üye ülke vatandaşlarının seyahatlerini kolaylaştırmak amacıyla uluslararası havalimanlarında gönüllülük esasına dayalı "özel yolcu şeritleri" oluşturulması önerildi.

Bakü-Tiflis-Ceyhan ve Güney Gaz Koridoru’nun stratejik önemine işaret edilirken Orta Asya-Azerbaycan ve Hazar-Karadeniz-Avrupa Yeşil Enerji Koridoru projelerine verilen destek ifade edildi.

TEKNOLOJİ, UZAY VE DİJİTAL ENTEGRASYON

TDT çatısı altında üretimi tamamlanan 12U ebadındaki "TDT-SAT" küp uydusunun uzaya fırlatılması için yasal ve teknik süreçlerin hızlandırılması kararlaştırıldı.

Dijital kamu hizmetlerinde entegrasyonu sağlamak amacıyla "Dijital Türk Dünyası Konsepti" ve elektronik dijital imzaların karşılıklı tanınması süreçlerinin tamamlanması teşvik edildi.

TEKNOFEST’in Türk gençliğini bir araya getirmedeki rolü takdirle karşılandı.

KÜLTÜR, SOSYAL POLİTİKA VE SPOR

34 harften oluşan Ortak Türk Alfabesi'nin yaygınlaştırılması ve bu alfabe temelinde eserlerin neşredilmesi için Türk Akademisi'nin çalışmaları desteklendi.

Türkiye Cumhurbaşkanı'nın eşi Emine Erdoğan'ın ev sahipliğinde düzenlenen toplantı memnuniyetle karşılanarak aile ve kadının güçlendirilmesine yönelik kurumsal adımlar desteklendi; Türkiye'nin "TDT Aile ve Kadın Konseyi" kurulması girişimi not edildi.

Üye ülke vatandaşı futbolcuların liglerde "yabancı olmayan futbolcu" statüsünde yer alması ve milli takımlar düzeyinde bir "Türk Kupası" turnuvası düzenlenmesi yönündeki istişareler kayda geçirildi.

TEŞKİLAT YAPISI VE GELECEK ZİRVELER

Başarılı dönem başkanlığı dolayısıyla Azerbaycan’a teşekkür edilirken TDT Dönem Başkanlığı bir sonraki zirveye kadar Türkiye Cumhuriyeti tarafından üstlenildi.

Görev süresi dolan Kubanıçbek Ömüraliyev’e teşekkür edilirken yeni Genel Sekreter Büyükelçi Mirvokhid Azimov’a başarı dilekleri iletildi.

TDT 14. Zirvesi’nin 2027 yılında Özbekistan’da, Gayriresmi Zirve'nin ise yine 2027'de Kırgızistan’da yapılması kararlaştırıldı. Özbekistan'ın teklifiyle 2027 yılı TDT genelinde "Doğa Koruma Yılı" ilan edildi.