Kadın Cinayetleri İstanbul Sözleşmesi Tartışmalarını Gündeme Getirdi: İstanbul Sözleşmesi Nedir?

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, AKP'nin TBMM Grup Toplantısı'nda yaptığı konuşmada , Türkiye'nin İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmesinin "kadın cinayetleriyle mücadeleye hiçbir etkisi olmadığını" söyledi. Erdoğan'ın açıklaması, kadına yönelik şiddet vakalarının yoğun bir şekilde yaşandığı bir dönemde gelmiş olması yıllar sonra tekrar İstanbul Sözleşmesi'ni gündeme getirdi.

Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin 1 Temmuz 2021'de İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmesine atıfta bulunurken, aynı zamanda son yargı reformlarına da değindi. 

CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Sevkin, Türkiye'nin İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmesinden bu yana bin 65 kadının öldürüldüğünü, bunlardan 768'inin şüpheli olarak değerlendirildiğini söyledi.

CHP’li Sevkin, çocuk ve bebekleri de içeren vahşi cinayetlerdeki rahatsız edici artışa dikkat çekerek, Meclis’in harekete geçmesi çağrısında bulundu.

Türkiye'nin 2011 yılında imzaladığı İstanbul Sözleşmesi, kadınlara yönelik şiddeti ve aile içi şiddeti önlemeyi amaçlıyordu. Endişelere rağmen Cumhurbaşkanı Erdoğan, 2021'deki geri çekilmenin "kadın hakları veya kadınlara yönelik şiddetle mücadele üzerinde en ufak bir olumsuz etkisi olmadığını" vurgulayarak, hükümetin "sıfır tolerans" politikasına olan bağlılığını yeniden vurguladı.

2021'de İstanbul Sözleşmesi geri çekilmişti. 2021'de yaklaşık 433 kadın öldürüldü, 2022'de 409, 2023'te 419 ve 2024'ün ilk on ayında 297 kadın öldürüldü.

İstanbul Sözleşmesi Nedir?

Resmi adı “Kadınlara Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye Dair Avrupa Konseyi Sözleşmesi” olan İstanbul Sözleşmesi, İstanbul’da imzalanarak 1 Ağustos 2014 tarihinde yürürlüğe girdi.

Türkiye'de 2021 yılında geri çekilmesinin ardından, "İstanbul Sözleşmesi Hayat Kurtarır" sloganı, sözleşmenin kadınları ve savunmasız grupları şiddetten korumadaki rolünü vurgulayan bir miting çağrısı haline geldi. Kadın örgütleri ve insan hakları savunucuları, çekilmenin yasal güvenceleri zayıflattığını ve kadınları şiddete karşı daha savunmasız bıraktığını savunuyor.