Afrika Boynuzu'nda Kritik Randevu: Erdoğan'ın Etiyopya Ziyareti ve Bölgesel Dengeler
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Etiyopya ziyareti, Afrika Boynuzu'nda jeopolitik kartların yeniden karıldığı bir dönemde stratejik bir hamle olarak öne çıkıyor. Erdoğan'ın bu ziyareti uzman isim tarafından yorumlandı.
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yunus Turhan’ın analizi, bu ziyaretin sadece ikili ilişkiler değil, bölgedeki "denizlere erişim" krizi ve İsrail’in hamlelerine karşı bir denge unsuru olduğunu ortaya koyuyor.
Yüzyıllık Diplomasi: II. Abdülhamit’ten Erdoğan’a
Türkiye ve Etiyopya, kıtadaki en köklü diplomatik geçmişe sahip iki ülke konumunda. 1896’da II. Abdülhamit döneminde başlayan temaslar, 1926’da Addis Ababa’da açılan Türkiye'nin Sahra Altı Afrika’daki ilk büyükelçiliği ile kurumsallaşmıştı. Atatürk döneminde teati edilen 35 mektup ve İtalya işgaline karşı Etiyopya saflarında savaşan Türk paşalar, bu "kader birliğinin" tarihsel temellerini oluşturuyor.
"Coğrafi Hapishane"den Çıkış Arayışı ve Türkiye’nin Rolü
Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed’in "130 milyonluk bir nüfus coğrafi bir hapishanede yaşayamaz" sözleriyle özetlediği denizlere erişim arzusu, bölgedeki gerilimin ana kaynağı.
Somaliland Krizi: Etiyopya’nın Somaliland üzerinden denize açılma çabası, Somali’nin toprak bütünlüğünü savunan Türkiye için hassas bir dengeyi temsil ediyor.
Diplomatik Arabuluculuk: Türkiye, Ocak 2024’te başlayan krizi dindirmek için başlattığı Ankara Süreci ile bölgesel bir uzlaşı zemini arıyor.
İsrail’in Hamlesi ve Erdoğan’ın "Ön Alıcı" Diplomasisi
26 Aralık 2025’te İsrail’in Somaliland’ı resmen tanıması, bölgedeki stratejik tabloyu kökten değiştirdi. Erdoğan’ın ziyareti, Etiyopya’nın Somaliland konusunda atabileceği olası diplomatik adımlara karşı "ön alıcı" bir hamle niteliği taşıyor. Ankara, denizlere erişimin "oldu-bitti"lerle değil, bölgesel bir konsensüsle çözülmesi gerektiğini vurguluyor.
Ekonomik Verilerle Türkiye-Etiyopya İlişkileri
Türkiye, Etiyopya’da en çok yatırımı bulunan 2. yabancı ülke olmasına rağmen, ticari partnerlikte Çin ve BAE’nin yükselişi dikkat çekiyor.
Nüfus: 128,7 Milyon (Yaş Ortalaması: 19)
Ekonomik Büyüme: %7,2 (2023-2024 dönemi)
Türk Yatırım Hacmi: 2,5 Milyar ABD Doları
Şirket Sayısı: 150+ Türk Şirketi
Ziyaretin Gelecek Projeksiyonu
Yeni dönemde iki ülke arasındaki ortaklığın; savunma sanayi, altyapı projeleri ve ticaretin ötesine geçerek; Somali'nin toprak bütünlüğü, Sudan iç savaşı ve Mısır-Etiyopya gerilimi gibi dosyalarda doğrudan etkiler üretmesi bekleniyor.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bu ziyareti, Türkiye’nin tarihsel tecrübeleriyle uyumlu bir dış politika vizyonu doğrultusunda, bölgesel güvenliği merkeze alan kapsayıcı bir ittifak adımı olarak değerlendiriliyor.