Farelere bulaşabilen varyant koronavirüs için tehlike alarmı

Koronavirüs hayvanlara bulaşmadığından aşı çalışmaları, ‘insanlaştırılmış fareler’ üstünde yapılıyordu. Fakat incelemeler, Güney Afrika ve Brezilya varyant virüslerinin normal fare hücrelerini de enfekte edebildiğini gösterdi. Uzmanlar, bu vaziyetin yayılımı çok daha hızlandırabileceğini söyledi.
Takip et
Farelere bulaşabilen varyant koronavirüs için tehlike alarmı
  • Yazdir
  • Arttir - Azalt
  • Yorum 0

Çin’de ortaya çıkan ve bütün dünyaya yayılan koronavirüs salgını, ilk günden beri bilim insanları tarafından araştırılıyor. Dünyada şu ana kadar binlerce kişinin ölümüne sebep olan virüsün yapısı, nasıl bulaştığı ve yayılım hızına dair yapılan incelemelere her geçen gün yenisi ekleniyor. Bilim insanları bir taraftan virüsün yapısını araştırırken, bir yandan da virüsün sonunu getirecek aşı ve ilaçları bulmak için çalışmalarını sürdürüyor.

Bu çalışmaları yaparken onlara yardımcı olan canlılar ise, pek çok bilimsel incelemede olduğu gibi ‘fareler’. Fakat, SARS-CoV-2 virüsü insanlarda olduğu gibi, farelerdeki ACE2 enzimine tutunamadığından, çalışmalarını fareler üstünde sürdürecek virologlar çareyi, ‘transgenik fareler’ üretmekte buldu. Yani çalışmalar, ‘insanlaştırılmış fareler’ üstünde yapılıyor. Incelemeler insanlardaki ACE2 enzimleri, farelere enjekte edildikten sonra devam ederken, yakın zamanda Fransa merkezli yapılan bir çalışma, bu vaziyetteki değişikliği gözler önüne serdi.

Çalışmaya göre artık, Güney Afrika ve Brezilya varyant virüslerinin normal fare hücrelerini de enfekte edebildiğini gösterdi. Bu bilimsel çalışmaların hızlanmasına imkan sağlayabilecekken, yeni bir endişeyi de ortaya çıkarıyor. Uzmanlar, varyant virüslerin başka hayvanları da enfekte edebiliyor olmalarının, yayılımı çok daha hızlandırabileceğini belirtiyo. Bu vaziyette aşılanma ve toplumsal bağışıklığın biran önce sağlanması daha da önem kazandı.

“GÜNEY AFRİKA VE BREZİLYA MUTANTLARINDA FARKLI BİR ÖZELLİK GÖZLENDİ”

Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Bülent Polat, “Kovid virüsü tüm dünyayı olumsuz yönde etkilemeye devam ediyor. Geçici bir rahatlama olduktan sonra özellikle Mart’ın ikinci yarısından itibaren, tekrar dünya genelinde yükselişe geçti. Özellikle aşılama konusunda çok ileri gitmeyen ülkelerde… Ki bunlar Almanya, Fransa, İtalya gibi ülkeler. Virüs kısmen bizde de tekrar bir tırmanış gösteriyor. Burada tabii ki en mühim endişe, virüslerdeki bu mutasyon ve oluşan varyant dediğimiz farklılıklar. Bunlardan en çok endişe edileni özellikle Brezilya ve Güney Afrika varyant virüsleriydi. İngiltere’de ortaya çıkan varyant virüsün de yayılım açısından biraz daha kolay bulaşabilirliği söz konusuydu. Ama özellikle Güney Afrika ve Brezilya mutantlarında farklı bir özellik daha gözlendi. Yeni bir çalışma yapıldı” şeklinde konuştu.

“COVİD VİRÜSÜ HİÇBİR ŞEKİLDE HAYVANLARI ENFEKTE EDEMİYORDU”

Polat, bilim insanlarının koronavirüse yönelik incelemelerinde insanlaştırılmış farelere ihtiyaç işittiğini vurgulayarak, “Bu çalışmayı açıklamadan önce şunu söylemek gerekir ki, bilim insanları özellikle virüsün etkinliğini, bulaşabilirliğini, ona yönelik ilaçları çalışmak için hep fareleri kullanırlar. Önce farelere virüsleri enfekte ederler, sonra da ilaç ve aşı çalışmaları onlarda yapılabilir. Ancak Covid virüsünün normalde insanda bulunan ACE2 enzimine tutunarak hücrelere girdiğini biliyoruz. Ama farelerdeki ACE2 enzimi, insanlardan farklı olduğu için, Covid virüsü fareleri enfekte edemiyordu. Dolayısıyla çalışma şansı bırakmıyordu. O yüzden bir çözüm bulunmuştu, farelere insan geni verilerek, transgenik bir fare yaratarak, onların bu ACE2 enzimlerini insanlardaki ile aynı hale getirmek mümkün oluyordu. Buna biz ‘insanlaştırılmış fareler’ diyoruz. Bunlarla çok rahatlıkla bilimsel çalışmalar yapılıyordu. Hatta ülkemizde olmadığı için bu fareler ülkeye transfer edildi ve burada üretilerek çalışmalar yapıldı” ifadelerini kullandı.

Yapılan çalışmalarda Brezilya ve Güney Afrika varyantlarında, virüsün artık normal farelere de bulaşabildiğini ifade eden Polat, vaziyeti şu sözlerle özetledi: “Covid virüsü hiçbir biçimde hayvanları enfekte edemiyordu, yalnızca insanları enfekte ediyor ve insanlar arasında bulaşmayı sağlıyordu. Ancak, son yapılan çalışma bize gösterdi ki , Brezilya ve Güney Afrika varyantları olan virüsler, normal fareleri de enfekte edebiliyorlar. Yani insanlaştırılmış bu transgenik fareler dışında, normal fareleri de enfekte edebildikleri gösterildi. Daha kolay bulaşıyor. Tabii bu bir bakıma önce bir iyi haber olarak, artık çalışmaları normal farelerle de yapabileceğiz biçiminde, işleri kolaylaştıracağı yönünde olumlu imaj yarattı.”

“SİRKÜLASYON VİRÜSÜN KONTROLÜNÜ ÇOK DAHA İMKANSIZ HALE GETİREBİLİR”

Bülent Polat, “Ama hemen arkasından şu endişe de gün yüzüne çıktı ki, acaba bu virüs insanlar dışında hayvanlara da bulaşabilir mi? Bu bir endişe kaynağı oldu. Farelere bulaşması, fareden fareye bulaşması ve sonra tekrar insana bulaşması gibi bir olay, bu şekilde bir sirkülasyon virüsün kontrolünü çok daha olanaksız hale getirebilir. Çok daha hızlı yayılım ortaya çıkarabilir. Bu bir endişe ama henüz bu konu hakkında ciddi bir sonuca ulaşılmış değil. Yalnızca bir endişe düzeyinde kalıyor” dedi.

‘Ama bu şunu gösteriyor ki, biz aşı konusunda elimizi çok çabuk tutmalıyız’ diyen Op. Dr. Polat, “Biran önce gerek aşıyla oluşan, gerekse hastalıklar neticesi oluşan toplumsal bağışıklığı yüzde 70-80’ler düzeyine çıkartmamız gerekir ki virüsün bu olası, endişe verici bulaşıcılığından kurtulalım. O yüzden de bu endişeyi yaşamak aşı konusunda daha da hızlanmamızı gerektiriyor. Şükürler olsun ki Türkiye’de Mart-Nisan aylarında mühim ölçüde aşılanma sağlanacak. Görüyoruz ki Amerika, İngiltere ve İsrail’de hızlı bir biçimde ölüm oranlarında düşmeler var. Ama aşı konusunda geri kalmış Almanya, Frans, İtalya gibi ülkelerde hala günlük 250, 400, 500 kişiye ulaşan ölümler görüyoruz. Ülkemizde de yavaş yavaş artma eğilimi gösterdi. Dolayısıyla bu çalışmalar bize, aşılama konusunda hızlanma gerektiğini bir defa daha vurgulamış oldu” diyerek konuştu.

Benzer Haberler
Yorum Yap
Yorumlar (0)
Henuz hic yorum yapilmamis, ilk siz yapin.