Küresel Gıda Fiyat Endeksi Ağustos'ta Yükseldi

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), ağustos ayında Gıda Fiyat Endeksi’nin bir önceki aya göre yüzde 1,9 artışla 133,3 puana yükseldiğini açıkladı.

Endeks böylece Kasım 2022’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı ve Rusya-Ukrayna Savaşı’nın başladığı Mart 2022’deki tarihi rekorun yaklaşık yüzde 17 altında kaldı. Geçen yılın aynı dönemine göre ise yüzde 2,5 artış kaydetti.

Fiyat artışlarının nedenleri

Olumsuz hava koşulları, Orta Doğu’daki çatışmalar ve Karadeniz’deki lojistik aksamalar temel gıda emtialarındaki yükselişin başlıca nedenleri olarak öne çıktı. FAO Başekonomisti Maximo Torero, “Ağustos ayında küresel gıda fiyatlarında yaşanan artış, risk priminin gıda piyasalarına geri döndüğüne dair ciddi bir uyarıdır” değerlendirmesinde bulundu.

Avrupa’daki aşırı sıcaklar mısır ve şeker pancarı hasadını olumsuz etkiledi. Asya’da yoğunlaşan pirinç, palm yağı ve şeker üretimi üzerinde El Nino riskleri endişe yarattı. Karadeniz’deki çatışmalar tahıl sevkiyatlarını kısıtlarken ABD-İran gerilimi küresel gübre akışını zorlaştırmaya devam etti.

Alt endekslerde yükseliş

Ağustos ayında FAO’nun tahıl, bitkisel yağlar, şeker, et ve süt ürünleri alt endekslerinin tümünde artış görüldü. Tahıl Fiyat Endeksi temmuza göre yüzde 2,2 yükseldi; Karadeniz lojistik sorunları buğday fiyatlarını yüzde 2,6, ABD ve AB’deki kuraklık ile Hürmüz Boğazı kaynaklı endişeler mısır fiyatlarını yüzde 2,5 artırdı.

Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi Güneydoğu Asya’daki palm yağı üretimi endişeleriyle yüzde 1,1 arttı. Et Fiyat Endeksi AB’deki sıcak hava nedeniyle domuz eti fiyatlarının etkisiyle yüzde 1,0 yükseldi. Şeker Fiyat Endeksi ise yüzde 11,9 ile en sert artışı kaydetti.

Süt Ürünleri Endeksi temmuza kıyasla yüzde 2,3 yükseldi; artışta Avrupa Birliği’nde sıcak ve kurak hava koşullarının süt arzını daraltması etkili oldu.

FAO, Tahıl Arz ve Talep Özeti Raporu’nu yayımlayarak küresel üretim, tüketim, ticaret ve stok eğilimlerine ilişkin tahminlerini güncelledi.