Çin'de üretici enflasyonu 4 yılın zirvesine yaklaştı
Çin'de ekim ayında üretici fiyatları enerji ve ham madde maliyetlerindeki yükselişin etkisiyle yıllık yüzde 5,7 artarak Haziran 2022'den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Tüketici enflasyonu ise zayıf iç talebin etkisiyle yüzde 0,7'ye geriledi.
Çin ekonomisinde üretim maliyetleri ile tüketici fiyatları arasındaki ayrışma ekim ayında daha da belirginleşti. Enerji ve ham madde fiyatlarındaki yükseliş üretici enflasyonunu yaklaşık dört buçuk yılın zirvesine taşırken tüketici fiyatlarındaki artış hız kesti. İç talebin zayıf seyri şirketlerin artan maliyetlerini satış fiyatlarına yansıtmasını zorlaştırdı.
Üretici fiyat endeksi verileri
Çin Ulusal İstatistik Bürosu tarafından açıklanan verilere göre üretici fiyat endeksi ekimde yıllık bazda yüzde 5,7 yükseldi. Eylül ayında yüzde 5 olan üretici enflasyonu üst üste üçüncü ayında da hızlanarak Haziran 2022'den bu yana en yüksek düzeyine çıktı. Piyasalarda üretici fiyatlarının yüzde 5,3 artması bekleniyordu.
ÜFE aylık bazda yüzde 0,7 yükselirken ocak-ekim dönemindeki yıllık artış yüzde 2,7 olarak kaydedildi.
Enerji maliyetleri fiyatları yukarı çekti
Üretici fiyatlarındaki yükselişte küresel enerji piyasalarında yaşanan gelişmeler belirleyici oldu. Petrol fiyatlarının ekim boyunca yüksek seviyelerde seyretmesi özellikle kömür madenciliği petrol ve doğal gaz üretimi rafineri ve kimya sektörlerinde maliyet baskısını artırdı. Orta Doğu'daki çatışmaların sürmesi ve İran'a yönelik diplomatik girişimlerden sonuç alınamaması enerji piyasalarındaki belirsizliği canlı tuttu.
Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatının yeniden artmasına karşın Brent petrol ekim ayında son altı ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Bunun yanında dünya genelinde yapay zekâ altyapısına yönelik yatırımların hız kazanması bazı metal ve ham maddelere olan talebi artırarak sanayi üretimindeki maliyet yükselişini destekledi.
Tüketici enflasyonu beklentilerin altında
Üretici fiyatlarında sert yükseliş yaşanırken tüketici enflasyonunda ters yönlü bir hareket görüldü. Çin'de tüketici fiyat endeksi ekimde yıllık yüzde 0,7 artış gösterdi. Eylül ayında yüzde 0,9 olan enflasyon ekonomistlerin yüzde 0,8'lik beklentisinin de altında kaldı. Aylık bazda tüketici fiyatlarında değişim yaşanmazken eylülde yüzde 0,2 olarak ölçülen aylık artış sıfıra indi. Gıda ve enerji fiyatlarının hesaplama dışında tutulduğu çekirdek enflasyon da yüzde 1'den yüzde 0,8'e gerileyerek yıl içinde görülen en düşük seviyeye eşitlendi.
İç talepteki zayıflık sürüyor
Üretici ve tüketici fiyatları arasındaki makasın açılması Çin ekonomisindeki talep sorunlarını yeniden gündeme getirdi. Artan enerji ve ham madde maliyetleri şirketlerin üretim giderlerini yükseltirken tüketicilerin harcamalarını sınırlaması işletmelerin fiyat artırma alanını daraltıyor. Bu durum özellikle iç pazara yönelik faaliyet gösteren şirketlerin kâr marjları üzerinde baskı oluşturuyor. Çin ekonomisi üçüncü çeyrekte ihracatın desteğiyle beklentilerden güçlü bir büyüme performansı sergilese de iç tüketimde aynı ölçüde toparlanma sağlanamadı. Hane halklarının harcamalarda temkinli davranması özel sektör güvenindeki kırılganlık ve gayrimenkul piyasasında uzun süredir devam eden fiyat düşüşleri ekonomik faaliyetleri sınırlayan başlıca unsurlar arasında yer alıyor. Ticaret gerilimleri ve küresel ekonomiye ilişkin belirsizlikler de büyüme görünümü üzerindeki riskleri artırıyor. Çin'in ekonomik planlama kurumundan bir yetkili de geçen ay yaptığı değerlendirmede dış kaynaklı şokların ekonomi üzerindeki etkisinin güçlendiğine dikkat çekmiş üretim kapasitesi ile iç talep arasındaki dengesizliğin devam ettiğini belirtmişti.