Türkiye, ABD ve İran Arasında Savaş Tamponu Oldu

Orta Doğu, Washington ile Tahran arasında patlak vermesi beklenen bir askeri çatışmanın eşiğindeyken, Türkiye diplomatik inisiyatifi ele alarak bölgedeki tansiyonu düşürmek için harekete geçti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ABD Başkanı Donald Trump ile gerçekleştirdiği kritik temasların ardından başlayan süreç, Ankara’nın hem Batı hem de Doğu ile kurabildiği eşsiz diyalog kanalını bir kez daha dünya gündemine taşıdı.

"Ne Bombalama Olsun Ne İtibar Kaybı"

Hande Fırat’ın aktardığına göre Ankara, krizin başından bu yana "Ne İran bombalansın ne ABD itibar kaybetsin" formülü üzerine kurulu hassas bir denge siyaseti izliyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın İranlı mevkidaşı Abbas Erakçi ile İstanbul’da gerçekleştirdiği görüşmeler, Türkiye’nin askeri bir harekata kesin bir dille karşı olduğunu ortaya koydu.

Ankara’nın bu çabaları sadece ikili temaslarla sınırlı kalmadı; Katar ve Umman gibi bölge aktörleriyle de koordinasyon sağlanarak geniş çaplı bir "barış koridoru" oluşturuldu.

Dünya Basını: "Erdoğan Sorun Çözücü Lider"

Türkiye’nin bu hamleleri uluslararası medyada geniş yankı uyandırdı:

Haaretz (İsrail): Gazete, Trump’ın Erdoğan’ı "sorun çözücü bir lider" olarak gördüğünü ve Türkiye’nin arabuluculuğunun ABD’nin askeri tehdidini erteleyebileceğini yazdı. Özellikle Türkiye’nin uranyum transferine aracılık etme teklifi, 2010’daki takas anlaşmasını hatırlatarak çözümün anahtarı olarak sunuldu.

Al Monitor: Türkiye’nin motivasyonunun "bölgesel istikrar ve mülteci dalgasını önlemek" olduğunu belirten yayın organı, Ankara’nın İran’da bir rejim değişikliğinin yaratacağı belirsizlikten endişe duyduğunu vurguladı.

AP & UNN: Uluslararası ajanslar, Ankara’nın bu hafta sonuna kadar taraflar arasında doğrudan bir görüşme ayarlamak için yoğun bir çaba sarf ettiğini bildirdi.

Uranyum Takası ve Güvence Formülü

Krizin teknik boyutunda ise Türkiye’nin elinde güçlü bir kart var: Zenginleştirilmiş uranyumun transferi. Üst düzey Türk yetkililerin Haaretz’e verdiği bilgilere göre Türkiye, İran’ın elindeki uranyumun Türkiye topraklarına getirilmesini ve bunun asla Tahran’a iade edilmeyeceğine dair uluslararası güvence verilmesini içeren bir "takas modelini" masaya sürmeye hazırlanıyor.

Tahran’ın Temkinli Mesajı

İran cephesinde ise Dışişleri Bakanı Erakçi, İstanbul’daki temaslarını "faydalı" olarak nitelendirse de, "tehdit altında müzakere etmeyeceklerini" yineledi. Ancak Tahran’ın gizli görüşmeler için Suudi Arabistan yerine Türkiye kanalını tercih etmesi, Ankara’nın bölgedeki stratejik ağırlığını tesciller nitelikte.

Dünyanın gözü şimdi İstanbul’da. Eğer Ankara’nın "telefon diplomasisi" sonuç verirse, bölge büyük bir savaşın eşiğinden dönmüş olacak.