Bitcoin Helal mi Haram mı Konusunda Diyanet Ne Diyor? Kripto Para Caiz mi?

Bitcoin, son zamanların en çok konuşulan konularından biri. Sanal para birimi olan bitcoinin değeri on bin dolara yaklaştı; alışlar arttı. Kripto para, işlemlerini güvenceye almak için kriptografi yani şifreleme kullanan, çalışma şekli nakde alternatif bir değişim aracı olarak tasarlanmış bir dijital varlık. Peki bitcoin almak caiz mi? İşte Diyanet İşleri Başkanlığı'nın bitocin fetvası!
Takip et
Bitcoin Helal mi Haram mı Konusunda Diyanet Ne Diyor? Kripto Para Caiz mi?
  • Yazdir
  • Arttir - Azalt
  • Yorum 0

Blossom Finance’in kurucusu Matthew J. Martin, yakın tarihli bir basın açıklamasında birçok kişinin “Bitcoin helal mi yoksa haram mı?” diye sorduğunu dile getirdi. Martin, en dürüst cevabın Bitcoin’in hem işlem hem de ödeme ağı olduğu için helal veya haram olup olmadığı sorusunun cevabının duruma göre değiştiği şeklinde olduğunu söyledi. Ancak şirketin 22 sayfalık makalesinde “Bitcoin’in yaşanılan devlet tarafından yasaklandığı durumlar dışında İslami para olarak nitelendirilebileceği” belirtiliyor.

Müftü Muhammed Abu-Bakar, çalışmada üç düzenleyici yargı yetkisinin bulunduğunu şu şekilde açıklıyor:

Kripto para biriminin kullanımının yasak olduğu ve açıkça yasaklandığı bölgeler.

Düzenleyicilerin sessiz olduğu, açıkça kabul etmedikleri veya kripto para birimini izin verilen para olarak ilan ettiği yargı bölgeleri: Genellikle bu yargı bölgelerinde, düzenleyiciler sadece halkı dikkatli davranmaya ve söz konusu risklerin farkında olmaya davet ederler.

Düzenleyicilerin kripto para birimini ya bir finansal varlık olarak ya da alternatif para birimi olarak kabul ettikleri ve halkın kripto para birimini kullanmasına izin veren özel bir mevzuatı yürürlüğe koyduğu yargı bölgeleri.

Muhammed Abu-Bakar, “Şeriat açısından bakıldığında ikinci ve üçüncü iki bölgelerde Bitcoin ve diğer nitelikli kripto para birimleri helaldir. Ancak, kişisel servetin korunması Şeriat’ın temel hedeflerinden biridir. Bu nedenle kripto paralarla ilgilenen insanların ilgili risklere dikkat etmeleri gerekmektedir.” diyor.

Bitcoin ve diğer kripto para birimlerinin “fiat (itibari) para” olarak kabul edilebildiklerinden ve sadece yasaların dijital varlıkların izin verilebilirliğinin yerine geçebileceğinden Şeriat Kanunları kapsamında yeterli olarak görülüyorlar. Örneğin, bazı ülkelerde Bitcoin bölgenin mali yasalarına göre izin verilen bir para birimi veya varlıktır. Bu ülkelerde Bitcoin İslami Finans ile uyumlu bir dijital para birimidir.

Ülkemizde Bitcoin veya diğer kripto para birimleri yasak değil ve yetkililer insanları kripto paralara yatırım yaparken dikkatli olmaları konusunda uyarıyorlar. Bu nedenle Türkiye’deki Müslümanlar için şu anda bu üç tip yargı bölgesinden ikincisi geçerli.

Bitcoin Helal mi Haram mı Konusunda Diyanet Ne Diyor?

Bu yılın başında Diyanet kripto para birimi Bitcoin ile ilgili bir açıklama yaptı ve Bitcoin’in caiz olmadığını açıkladı. Bitcoin‘in helal mi yoksa haram mı olduğu konusunda Diyanet’in yaptığı açıklamanın tamamı şu şekilde:

“Kullanıcılar arasında değişim ya da kıymet ölçüsü olarak genel kabul gören, kaynağı itibariyle kullanıcılara güven veren her türlü paranın kullanımı caizdir.

Bu noktada önemli olan husus, para olarak bilinen değişim aracının kendi özünde yani üretim şeklinde, sürüm aşamalarında ve muhataplık niteliğinde büyük belirsizlik (garar) içerip içermemesi, bir aldatma (tağrir) aracı olarak kullanılıp kullanılmaması ve belli bir kesimin haksız ve sebepsiz zenginleşmesine vesile olup-olmamasıdır.

Son yıllarda ortaya çıkan ve birçok çeşidi bulunan, dijital­-kripto paralardan her birini kullanmanın hükmünü yukarıdaki genel ilkeler doğrultusunda değerlendirmek gerekir.

Buna göre kendi özünde ciddi belirsizlikler taşıyan, aldanma ve aldatma riski ileri düzeyde olan, dolayısıyla herhangi bir güvencesi bulunmayan ve kamuoyunda saadet zinciri olarak bilinen uygulamalar gibi belirli kesimlerin haksız ve sebepsiz zenginleşmesine yol açan dijital kripto­ paraların kullanımı caiz değildir.”

Bitcoin Helal mi Haram mı Konusunda Diyanet Ne Diyor? Kripto Para Caiz mi?

Bitcoin caiz mi?

Para, devletçe bastırılan ve ülke içinde mübadele aracı olarak kullanılan, üzerinde rakamsal değeri yazılı, kağıt ya da metal nesnedir. Sanal para ise; arkasında herhangi merkezi finansal kurum bulunmaksızın kullanıcılar arasında doğrudan ticari alışverişe imkan tanıyan her kullanıcı için özel kriptolanmış/şifrelenmiş para birimidir.

Bir para biriminin para hükmünde olabilmesi için ya değerini devlet otoritesinden almalı ya da altın gibi zati bir değere sahip olmalıdır. Sanal paralar her ne kadar bazı kesimler tarafından mübadele aracı olarak kullanılmakta ise de devletin sağladığı itibari değere ve güce sahip olmaması arkasında merkezi bir finansal kurumun bulunmayışı ve devlet teminatı altında olmaması sebebi ile para olarak değerlendirilemez. Ayrıca değer kazanıp kaybetme hususunda spekülasyona açık olmaları daha çok kara para aklama amacı gibi meşru olmayan iş ve işlemlerde kolaylıkla kullanılabilmesi ve devletin denetim ve gözetiminden uzak olması gibi sebeplerle sanal paraların alım satımını yapmak şu aşamada dinen uygun değildir.

Bitcoin nedir?

Bitcoin, heryerde herkese anında ödeme imkanı sunan, merkezi olmayan dijital kriptoparadır. Bitcoinler satın alınabilir, satılabilir ve diğer para birimleriyle takas edilebilirler. Bitcoin kabul edilebilir bir seviyede gizlilik ve anonimlik sağlar. Bitcoin kullanıcıları gizli anahtarlarıyla bitcoin ağındaki işlemlerinin sahipliğini ispatlar ve kendilerine ait değeri harcayabilir, yeni sahibine transfer edebilirler.

Bitcoin, transfer işlemlerini uçtan uca ağ bağlantısı kullanarak gerçekleştirir. Ödemeler bir kaç saniye içerisinde gerçekleşir. Ortalama her 10 dakikada bir, bir öbek transfer işlemi, küresel işlem defteri olan Blok-Zincir’e yazılarak onaylanır. Yeni bloklar, küresel işlem defterine, bir matematik problemini çözmek için yarışan madenciler tarafından yazılırlar. Başarılı madenciye yeni bitcoin hediye edilir. Dolaşımdaki bitcoin sayısı, kolayca tahmin edilebilen bir eğriye göre hesaplanabilir, 2140 yılında 21 milyon bitcoin üretilmiş olacaktır. Bitcoin teknolojileri kullanılarak tanımlanmış binlerce altcoin vardır. Kripto-para marketinin toplam kapitalizasyonu 14 Milyar Doların üzerindedir.

Dünyada pek çok hükümet Bitcoin’e karşı olumlu bakarken, vatandaşlarını fiyat oynaklığı, Bitcoin’in arkasında bir merkezi otorite olmaması ve Bitcoin’in herhangi bir fiziki varlık ile ilişkili olmaması hususlarında uyarmaktadır. Blok-Zincir’in, Bitcoin olmasa dahi, evrakın, dijital ve fiziki varlıkların sahipliğinin izlenmesi veya oy kullanılması gibi çok geniş bir kullanım yelpazesi vardır.

Benzer Haberler
Yorum Yap
Yorumlar (0)
Henuz hic yorum yapilmamis, ilk siz yapin.